Moet mijn kind een speciaal dieet volgen?
Dat hangt af van de situatie. Bij een ontsteking aan de dikke darm wordt tijdelijk een vezelarm dieet aangeraden. Die aangepaste voedingskeuze zal er niet voor zorgen dat de darm sneller geneest, maar wel dat de klachten sneller verbeteren. Omdat je kind nog moet groeien, worden die periodes zo kort mogelijk gehouden. Er zijn drie gradaties van een vezelarm dieet. Hoe erger de ontsteking, hoe strikter het dieet om de darm tot rust te laten komen. In de praktijk komt dat bij het strengste dieet neer op zaken als geen fruit of groenten eten. Witbrood, iets van vlees, vis, eitjes, melkproducten mag nog wel. Een streng dieet ( graad 1 en 2) gaat altijd gepaard met een ziekenhuisopname van je kind. Als de ontsteking onder controle raakt, dan wordt er overgestapt op graad 3, de lichtste vorm van vezelbeperking. In dit dieet kan je kind al veel ‘normaler’ terug eten, met enkele beperkingen nog. In rustige fases kan je kind meestal normaal eten.
Bij vermagering door de ziekte is het belangrijk om voldoende eiwitrijke voeding te eten. Eiwitten zijn namelijk essentieel voor de (her)opbouw van het lichaam. In het geval van een darmvernauwing kunnen moeilijk verteerbare voedingswaren (zoals champignons, asperges, noten, …) zorgen voor een afsluiting van de darm. Daarom is het best om deze te vermijden in dergelijke situaties.
Zijn er voedingsmiddelen die IBD uitlokken?
Wanneer de ziekte goed onder controle is, is een speciaal dieet niet nodig. Daarom zal het IBD-team een gezonde en gevarieerde voeding aanraden. Af en toe een snack zoals snoep, chips of frisdrank kan zeker, zolang het geen vaste gewoonte wordt en de basis een gezonde en gevarieerde voeding is. Gluten of lactose hoeft je kind niet te vermijden, tenzij er sprake is van intolerantie.
Wat is medische voeding en wanneer wordt het gebruikt?
Bij kinderen met de ziekte van Crohn heeft je arts de optie om te kiezen voor een zes weken durende kuur met een medische voeding in poedervorm. Het geeft de darm rust en werkt bijna altijd ontstekingsremmend. Zo’n kuur is best pittig. Tijdens de kuur mogen kinderen enkel shakes drinken. Dit vraagt veel motivatie en steun van het gezin, maar het grote voordeel is dat kinderen tijdens de kuur wel naar school en sportactiviteiten kunnen blijven gaan.
Als alternatief kan gekozen worden voor een therapievorm die de voedingstherapie met de medische voeding combineert met een aangepast dieet. Het alternatief geeft kinderen met de ziekte van Crohn de mogelijkheid om een iets bredere variatie aan voedingsmiddelen te eten. Wie hiervoor kiest is echter nog altijd gebonden aan een beperkte lijst van toegestane voedingsmiddelen waardoor het dieet nog steeds uitdagend kan zijn.
Hoe wordt voeding afgestemd op mijn kind?
Een diëtist begeleidt elk kind individueel. Bij een cortisonekuur geeft de diëtist je tips om overmatige gewichtstoename bij je kind te vermijden. Bij medische voeding kan je kind de smaken eerst testen en wordt bekeken of het haalbaar is. Je kind beslist mee, zodat de aanpak realistisch blijft. Ook bij kieskeurige eters kan je rekenen op advies van de diëtist naar haalbare oplossingen en uitbreiding van het voedingsaanbod.
Mag mijn kind alles eten tijdens een rustige fase?
Ja, tenzij er intoleranties zijn. In periodes zonder ontsteking horen vezels, fruit en groenten zeker thuis in de voeding. Het IBD-team volgt groei, gewicht en voeding altijd nauw op. Bij een nieuwe opstoot kan tijdelijk teruggeschakeld worden naar een mild vezelarm dieet. Gluten en lactose kunnen zeker ook. Ze beschadigen de darm niet. Het heeft dus geen meerwaarde om ze weg te laten als je kind ze goed kan verdragen.
Helpt een FODMAP-dieet?
Nee, bij IBD is een FODMAP-dieet zelden nodig. Alleen bij kinderen met darmklachten, ondanks dat de darm volledig geheeld is, kan dit tijdelijk worden toegepast om prikkelbaredarmsyndroom te behandelen. Dit zal geen impact hebben op de ziekte-activiteit zelf.
Kan mijn kind vegetarisch of veganistisch eten?
Een vegetarisch dieet met zuivel en eieren is zeker mogelijk, mits regelmatige controle van ijzer en vitamine B. Een veganistisch dieet wordt eerder afgeraden voor groeiende kinderen, omdat er dan supplementen nodig zijn die kinderen beter uit hun voeding halen. Geef je toch de voorkeur aan een veganistisch dieet, dan heeft je kind elke dag nood aan een supplement vitamine B12, ijzer, vitamine D en omega 3. In deze situatie zal je arts ook regelmatiger het bloed controleren en checken of groei en gewicht op schema zitten.
Wat als mijn kind te weinig eet of gewicht verliest?
De diëtist zoekt naar alternatieven zoals soep, pudding of bijvoeding in drank- of puddingvorm. Dit kan tijdelijk een maaltijd vervangen en helpt het gewicht te stabiliseren. Bij zware ontstekingen kan medische voeding ook als bijvoeding worden ingezet bij kinderen met de ziekte van Crohn.
Hoe pakken we feestjes of uit eten gaan aan?
Als je kind geen actieve opstoot heeft, kan het gerust meedoen en genieten. Ongezonde voeding op feestjes mag, zolang er daarna opnieuw gezond wordt gegeten.
Krijgt mijn kind begeleiding van een diëtist?
Ja, elk kind met IBD wordt begeleid door een gespecialiseerd diëtist. Deze geeft praktisch advies bij opstoten én in rustige periodes en is ook tussen consultaties bereikbaar voor vragen.
De inhoud van dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve en educatieve doeleinden. Het vervangt geen medisch advies of behandeling door een arts. Raadpleeg uw behandelend arts of een lid van uw IBD-team voor vragen en/of specifieke gezondheidsproblemen.
C-ANPROM/BE/IBDD/0435 – Dec 2025