Wat kunnen wij als ouders doen om ons kind mentaal te ondersteunen?
Elk kind reageert anders op de diagnose. Belangrijk is samen met je kind zoeken naar een balans tussen een zo normaal mogelijk leven en de erkenning van verdriet en klachten. Soms heeft je kind nood aan afleiding, soms is het beter het verdriet te benoemen en ruimte te geven. Probeer niet de waarheid te verbloemen of een leugentje om bestwil te vertellen, ook al is het een logische reflex als ouder om je kind te willen geruststellen. De waarheid vertellen is de beste optie, op maat van je kind.
Vergeet jezelf ook niet als ouder. Ook jij hebt tijd en steun nodig: zorg voor jezelf, wissel elkaar af en maak gebruik van je netwerk.
Hoe kom ik in contact met een psycholoog?
Bij een nieuwe diagnose wordt vaak een psycholoog van het ziekenhuis ingeschakeld voor een eerste gesprek. Voor een langduriger traject volgt meestal een doorverwijzing naar een externe psycholoog.
Wat met school?
School is heel belangrijk in het leven van kinderen en jongeren. Heel wat kinderen willen het nieuws van hun diagnose geheim houden op school. Maar dan vergroot de kans op onbegrip en negatieve reacties. Daarom kan het een optie zijn om bijvoorbeeld de zorgcoördinator of de leerlingbegeleider op de hoogte te brengen. Ook zij kunnen mee nadenken over wat er wel en niet gezegd wordt en op welke manier het mogelijk is dat de informatie bij de leerkrachten of leerlingen komt.
Waarop letten we als omgeving?
Let op reacties van familie, school en vrienden op zowel het nieuws van de diagnose als op klachten. Kinderen kunnen zich terugtrekken, doen alsof alles goed gaat of emotionele klachten als stress en angst ontwikkelen. Bespreek signalen en leer je kind aangeven hoe het zich voelt, bijvoorbeeld via een eenvoudige methode zoals groen-oranje-rood.
Overleg met je kind wat wel of niet gedeeld wordt. Je hoeft daarbij je eigen emoties niet weg te steken: eerlijkheid versterkt het vertrouwen.
Waar worstelen kinderen vaak mee?
Veel kinderen ervaren een gevoel van anders zijn of beperkingen in school, sport of sociale contacten. Het is normaal dat je kind of tiener rouwt om een stukje van zichzelf te verliezen, omdat het niet meer altijd kan doen wat het graag doet. Maar dat hoeft niet het einde te zijn. Stimuleer creativiteit en zoek samen naar alternatieven. Verandering kan soms ook positief zijn. Soms lukt dat, soms niet. De sleutel tot succes is stap voor stap samen op zoek te gaan en je verwachtingen en doelen opnieuw te bepalen.
Is het normaal dat pubers zich schamen of depressief voelen?
Ja, zeker omdat leeftijdsgenoten erg belangrijk zijn in deze fase. Uit schaamte zal je puber zich misschien terugtrekken, maar de connectie met leeftijdsgenoten is zeer belangrijk. Contact met lotgenoten kan steun bieden. Pubers hebben nood aan zelfstandigheid, maar ook aan begeleiding om therapietrouw te bewaren. We zien vaker moeilijkheden bij tieners. Op dat vlak kan je als ouder dus best je kind niet helemaal loslaten. Bespreek dit ook met de arts. Je arts kan via een gesprek je puber meer inzicht geven in het belang van therapietrouw.
Is er psychologische hulp beschikbaar?
In ziekenhuizen is de ondersteuning vaak beperkt en niet terugbetaald. Ouders kunnen wel een financiële tussenkomst krijgen via het ziekenfonds. Binnen elke provincie bestaat er een netwerk van psychologen voor kinderen en jongeren van 0 tot 23 jaar, waarbij 10 tot 20 sessies worden terugbetaald.
Is er begeleiding bij de overstap naar volwassenenzorg?
Deze transitiefase is vaak verwarrend en beladen. Logisch, je puber gaat van een vertrouwde omgeving naar een compleet nieuw team en een nieuwe aanpak. Ze hebben heel veel vragen en weten niet altijd wat er ‘als volwassene’ van hen verwacht wordt. Dat kan zorgen voor veel stress en angst. Er is dan zeker psychologische ondersteuning mogelijk, soms in samenwerking met het volwassenenteam.
De inhoud van dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve en educatieve doeleinden. Het vervangt geen medisch advies of behandeling door een arts. Raadpleeg uw behandelend arts of een lid van uw IBD-team voor vragen en/of specifieke gezondheidsproblemen.
C-ANPROM/BE/IBDD/0435 – Dec 2025